Richtlijn borstkankerzorg individueler met meer aandacht voor kwaliteit van leven

Een groot deel van de landelijke richtlijn Borstkanker is herzien en voor iedereen beschikbaar via www.oncoline.nl en www.richtlijnendatabase.nlIn de nieuwe richtlijn zijn onder meer nieuwe geneesmiddelen en screeningsadviezen voor nieuwe mutaties van borstkanker opgenomen. Daarnaast is er meer aandacht voor kwaliteit van leven bij kanker en voor gedeelde besluitvorming met de patiënt. 

‘We zijn duidelijk op weg naar een beleid van meer individuele behandeling, met minder behandeling als dat kan en alleen meer als dat echt nodig is’, zegt Carolien Smorenburg, voorzitter van de richtlijnwerkgroep en werkzaam als internist-oncoloog in het Antoni van Leeuwenhoek. 

In veel meer situaties is expliciet toegevoegd: overleg samen met de patiënt. Dat is belangrijke winst’, aldus Désirée Hairwassers, patiëntenbelangenbehartiger namens Borstkanker Vereniging Nederland en betrokken bij de totstandkoming van de richtlijn. ‘Het zijn de momenten waarop de arts de vraag moet stellen: wat is belangrijk in uw leven? De één grijpt ieder procentje extra kans op overleving aan, ook al heeft dat grote invloed op zijn of haar stemming, energieniveau of seksleven. Een ander maakt een andere keus. Daar kun je geen algemene aanbeveling voor doen.’ 

De oude richtlijn is van 2012. In de tussentijd zijn er veel ontwikkelingen en nieuwe inzichten bijgekomen. In de herziene richtlijn zijn die bij elkaar gebracht en na goedkeuring van alle betrokken wetenschappelijke verenigingen voor iedereen online beschikbaar gemaakt.

Een paar belangrijke wijzigingen in de nieuwe richtlijn:

  • De screeningsadviezen zijn uitgebreid voor nieuwe mutaties in borsttumoren (onder meer CHEK2 en PALB2).

  • Er ligt meer nadruk op gedeelde besluitvorming.

  • Het loco-regionale beleid bij zowel de primaire behandeling als na neoadjuvante therapie en operatie zijn uitgebreid herzien. De indicaties voor okselklierdissectie zijn afgezwakt, radiotherapie wordt specifieker gegeven en er zijn meer individuele opties opgenomen.

  • Het preventief weghalen van de eierstokken (ovariëctomie) als onderdeel van hormonale therapie wordt niet meer aanbevolen als eerste keus omdat dit ingrijpende en onomkeerbare effecten heeft.

  • Er worden aanbevelingen gedaan voor het systemisch beleid bij recidieven.

  • In de richtlijn staan voor het eerst ook interventies bij seksualiteit, vermoeidheid en de impact van kanker op het gezinsleven.

Nieuwe manier van actualiseren richtlijn
De revisie van de richtlijn Borstkanker is op initiatief van de Nederlandse Internisten Vereniging (NIV), in afstemming met NABON en met ondersteuning van het Integraal Kanker Centrum Nederland (IKNL) uitgevoerd op basis van knelpunten uit het veld. 

Dit is voor het eerst op een modulaire wijze gedaan. Dat betekent dat de richtlijn niet meer in zijn geheel is herzien, maar dat dit in delen gebeurde. Zo is de richtlijn voortaan gemakkelijker en sneller aan te passen aan de nieuwste inzichten. Dit voorjaar komt er naar verwachting weer een aanpassing aan, in de modules over screening, diagnostiek, risicoprofilering en genexpressieprofielen en de systemische behandeling van gemetastaseerde ziekte. Die teksten liggen nu ter inzage voor commentaar.

De revisie is uitgevoerd door een werkgroep bestaande uit afgevaardigden van meerdere wetenschappelijke- en beroepsverenigingen, NABON en van patiëntenorganisatie BVN. Voor de volledige lijst van betrokkenen verwijzen wij u graag naar de richtlijn.

Gerelateerd

Bevolkingsonderzoeken 2019: deelnamegraad hoog, maar neemt licht af

Monitoren van de bevolkingsonderzoeken naar kanker

De deelnamegraad bij de bevolkingsonderzoeken naar borst- en darmkanker is nog steeds hoog, maar neemt licht af. Daarnaast is het screeningsinterval bij het bevolkingsonderzoek borstkanker toegenomen door gebrek aan personele capaciteit. Dat blijkt uit de monitoren van het bevolkingsonderzoek die IKNL verzorgt in opdracht van het RIVM. De monitoren rapporteren over 2018 en 2019, dus de effecten van de coronacrisis zijn nog niet zichtbaar.

lees verder

Minder diagnoses borst- en darmkanker door coronacrisis

Door de coronacrisis dit voorjaar zijn minder diagnoses borst- en darmkanker gesteld. In de leeftijdsgroepen die voor de bevolkingsonderzoeken worden uitgenodigd was de daling in het aantal diagnoses veel groter dan in de andere leeftijdsgroepen. Bij borstkanker en de voorstadia daarvan gaat het om een derde minder diagnoses bij 50-74-jarigen en bij darmkanker om een vijfde minder diagnoses bij 55-75-jarigen, de leeftijdsgroep die voor het bevolkingsonderzoek wordt uitgenodigd. Dat schrijven Avinash Dinmohamed, Sabine Siesling en anderen in het tijdschrift Journal of Hematology & Oncology op basis van gegevens uit de Nederlandse Kankerregistratie gebaseerd op voorlopige diagnoses van de pathologiedatabase PALGA.

lees verder